18 July, 2026 09:49 PM IST | New Delhi | Gujarati Mid-day Online Correspondent
પ્રતીકાત્મક ફાઇલ તસવીર (મિડ-ડે)
ભારત સરકારે મુંબઈ-અમદાવાદ હાઈ-સ્પીડ રેલ (બુલેટ ટ્રેન) પ્રોજેક્ટમાં કથિત વિલંબ અંગે જાપાનના ભૂતપૂર્વ ન્યાય પ્રધાન હિદેકી મકીહારાએ કરેલા આક્ષેપોનો જવાબ આપ્યો છે. વિદેશ મંત્રાલય (MEA) એ સ્પષ્ટતા કરી છે કે ભૂતપૂર્વ જાપાની પ્રધાનની ટિપ્પણીઓ તેમના વ્યક્તિગત અભિપ્રાયને પ્રતિબિંબિત કરે છે અને હકીકતો સાથે સુસંગત નથી. મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ભારત અને જાપાન વચ્ચે પ્રોજેક્ટ અંગે ચર્ચાઓ સકારાત્મક રીતે આગળ વધી રહી છે, અને બાંધકામ કાર્ય ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે.
MEA પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે જણાવ્યું હતું કે મુંબઈ-અમદાવાદ હાઈ-સ્પીડ રેલ પ્રોજેક્ટ પર ભારત અને જાપાન વચ્ચે ઉત્તમ સહયોગ છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે જાપાનની E-20 કૅટેગરીની ટ્રેન 2030 ના દાયકાની શરૂઆતમાં ઉપલબ્ધ થશે, પરંતુ હાલમાં ચર્ચા હેઠળની ટ્રેનનું ઉત્પાદન હજી પણ ચાલી રહ્યું છે. તેમણે ઉલ્લેખ કર્યો હતો કે પ્રોજેક્ટનો પ્રથમ ભાગ 2027 માં શરૂ કરવાનો લક્ષ્યાંક છે. પરિણામે, બન્ને દેશો ભારતીય હાઈ-સ્પીડ ટ્રેનોનો ઉપયોગ કરીને પ્રારંભિક કામગીરી શરૂ કરવા સંમત થયા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણો અનુસાર સિગ્નલિંગ સાધનો માટેના ઓર્ડર પહેલાથી જ આપવામાં આવ્યા છે, અને જાપાની પક્ષ તરફથી આ બાબતે કોઈ વૈકલ્પિક દરખાસ્ત મળી નથી.
હિડેકી માકિહારાએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર દાવો કર્યો હતો કે મુંબઈ-અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટમાં વિલંબ માટે ભારતીય અધિકારીઓ જવાબદાર છે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો હતો કે ભારત વારંવાર તેની પ્રતિબદ્ધતાઓનું પાલન કરવામાં નિષ્ફળ ગયું છે અને પોતાના હિતોને પ્રાથમિકતા આપી છે. તેમણે લખ્યું, "ભલે ગમે તે થાય, તેઓ તેમના વચનો પાળતા નથી. જો તેઓ વચન આપે તો પણ, તેઓ તરત જ તેનો ઇનકાર કરે છે. અંત સુધી, તેઓ ફક્ત પોતાના ફાયદા વિશે જ વાત કરે છે." બીજી પોસ્ટમાં, તેમણે કહ્યું, "હું 100 ટકા ખાતરી કરું છું કે પ્રોજેક્ટ આગળ વધવામાં નિષ્ફળતા માટે ભારત સંપૂર્ણ જવાબદારી લે છે."
અહેવાલો અનુસાર, વિવાદનું એક મુખ્ય કારણ પ્રોજેક્ટની સિગ્નલિંગ સિસ્ટમ અને ટ્રેન સેટ અંગે બન્ને દેશોના અલગ અલગ અભિગમો છે. ભારતે જાપાની શિંકનસેન સિગ્નલિંગ સિસ્ટમને બદલે વૈશ્વિક ટેન્ડર દ્વારા યુરોપિયન ટ્રેન કંટ્રોલ સિસ્ટમ (ETCS લેવલ-2) અપનાવવાનો નિર્ણય લીધો અને સિમેન્સને સિગ્નલિંગ કોન્ટ્રાક્ટ આપ્યો. સાથે જ, `મેક ઇન ઇન્ડિયા` નીતિ હેઠળ, ભારતે હાઇ-સ્પીડ ટ્રેન સેટના ભાવિ સ્વદેશી ઉત્પાદન પર ભાર મૂક્યો છે; BEML-મેધા સંયુક્ત સાહસને આ જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે.
508 કિલોમીટર લાંબા મુંબઈ-અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટને જાપાન ઇન્ટરનેશનલ કોઓપરેશન એજન્સી (JICA) તરફથી નાણાકીય સહાય મળી રહી છે. સરકારનો હેતુ 2027 સુધીમાં પ્રોજેક્ટનો પ્રથમ તબક્કો શરૂ કરવાનો અને 2029 સુધીમાં સમગ્ર કોરિડોરને કાર્યરત કરવાનો છે. સરકારે જણાવ્યું છે કે પ્રોજેક્ટ યોજના મુજબ આગળ વધી રહ્યો છે અને બન્ને દેશો વચ્ચે સહયોગ ચાલુ છે.
