09 September, 2026 06:19 PM IST | Mumbai | Bespoke Stories Studio
ટર્મ ઇન્શ્યોરન્સ કેલ્ક્યુલેટર અલગ-અલગ કવર રકમ કેમ બતાવે છે?
32 વર્ષની એક પ્રોજેક્ટ મેનેજર એક સાંજે ટર્મ ઇન્શ્યોરન્સ ખરીદવા બેઠી. તેણે પોતાની વિગતો ઓનલાઇન ત્રણ અલગ-અલગ કેલ્ક્યુલેટરમાં નાખી. એકે ₹75 લાખનું કવર સૂચવ્યું. બીજાએ ₹1 કરોડ કહ્યું. ત્રીજું ₹1.4 કરોડ પર પહોંચ્યું, જે પહેલા આંકડા કરતાં લગભગ બમણું હતું — એ જ વ્યક્તિ માટે, એ જ આવક સાથે, એ જ સાંજે.
તેણે પહેલાં કરતાં વધુ મૂંઝવણ સાથે લેપટોપ બંધ કર્યું. એવું માની લેવું સહેલું છે કે આમાંથી કોઈ એક ટૂલે ભૂલ કરી હશે. પણ કોઈએ ભૂલ કરી નહોતી. ખરેખર શું થઈ રહ્યું છે અને કયા આંકડા પર ભરોસો કરવો, એ અહીં સમજીએ.
દરેક કેલ્ક્યુલેટર પોતાના અલગ પ્રશ્નોના સેટ પર ચાલે છે, અને એ પ્રશ્નો જ નક્કી કરે છે કે તમને કયો આંકડો મળશે.
તમે કોઈ પણ ઇનપુટ બદલો તો પરિણામ બદલાશે. કેલ્ક્યુલેટર બરાબર જ કામ કરે છે. પરિણામ ફક્ત એ કેલ્ક્યુલેટરે વાપરેલા ઇનપુટ અને ગણતરીની પદ્ધતિને દર્શાવે છે.
જો તમે માત્ર એક જ કેલ્ક્યુલેટર વાપરીને ત્યાંથી જ પોલિસી ખરીદવાના હો, તો આનાથી બહુ ફરક પડતો નથી. પણ મોટા ભાગના લોકો અંતિમ નિર્ણય લેતાં પહેલાં થોડા વિકલ્પોની સરખામણી કરવામાં સમય લે છે, અને અહીં જ આ તફાવત સામે આવે છે.
ટર્મ લાઇફ ઇન્શ્યોરન્સ કેલ્ક્યુલેટર ઓનલાઇન માત્ર આવક પરથી અંદાજ લગાવવાને બદલે ચોક્કસ વિગતો પૂછીને કામ કરે છે. આ કેલ્ક્યુલેટર તમારી ઉંમર, જાતિ, વ્યવસાય, આવકનું સ્તર અને ધૂમ્રપાન, દારૂ તથા એડવેન્ચર સ્પોર્ટ્સ જેવી જીવનશૈલીની પસંદગીઓ ધ્યાનમાં લે છે, અને પછી તેના આધારે સૂચિત કવર તથા તેનું અંદાજિત પ્રીમિયમ બંને કાઢી આપે છે.
અંતિમ આંકડાને કેટલીક બાબતો ઘડે છે:
● તમારી આવકનું સ્તર આધાર તરીકે લેવાય છે, કારણ કે કવરનું કદ સામાન્ય રીતે એ વાત પર નક્કી થાય છે કે તમારી આવક બંધ થાય તો તેની ભરપાઈ માટે તમારા પરિવારને કેટલી રકમની જરૂર પડે.
● પગારદાર અરજદારો પછીથી પોતાનું કવર 300% સુધી વધારી શકે છે, જે લગ્ન, સંતાનનો જન્મ કે હોમ લોન લેવા જેવા જીવનના તબક્કાઓ સાથે જોડાયેલું છે. એટલે શરૂઆતનો આંકડો અંતિમ કે કાયમ માટે નિશ્ચિત હોય એવું નથી.
● તમારા વ્યવસાય અને જીવનશૈલી અંગેના જવાબો આ આંકડાને વધુ ચોક્કસ બનાવે છે, કારણ કે તે વીમા હેઠળના વાસ્તવિક જોખમ પર અસર કરે છે.
મુદ્દો આ જ છે: કેલ્ક્યુલેટર તમને જે આંકડો આપે છે તે ખાસ તમારા માટે તૈયાર થયેલો હોય છે, પેજ પર આવનારા દરેક પર લગાવી દેવાતું કોઈ સામાન્ય સૂત્ર નહીં.
અલગ-અલગ ટર્મ પ્લાન કેલ્ક્યુલેટર એકસરખું પરિણામ આપે એ જરૂરી નથી, અને તેનો અર્થ એ નથી કે તેમાંથી કોઈ એક ખોટું છે.
સલામત રહેવા માટે જે કેલ્ક્યુલેટર સૌથી મોટો આંકડો આપે તેને પસંદ કરી લેવાનું મન થાય એ સ્વાભાવિક છે. પણ વધુ કવર એટલે વધુ પ્રીમિયમ, અને જેની ખરેખર જરૂર જ નથી એવા રક્ષણ માટે પૈસા ચૂકવવા એ સલામતી નથી; એ તો વર્ષો સુધી દર મહિને જરૂર કરતાં વધારે ખર્ચ કરવા બરાબર છે. બીજી બાજુ, પ્રીમિયમ બચાવવા માટે સૌથી નાનો આંકડો પસંદ કરવાથી તમારો પરિવાર ત્યારે જ ઓછા રક્ષણ સાથે રહી જાય, જ્યારે તેને આ રકમની સૌથી વધુ જરૂર હોય. વધુ સારો રસ્તો એ છે કે પાંચ અલગ-અલગ કેલ્ક્યુલેટરમાં સૌથી મોટા કે સૌથી નાના આંકડા પાછળ દોડવાને બદલે એક ભરોસાપાત્ર કેલ્ક્યુલેટરમાં તમારી વિગતો સાચી રીતે ભરો.
ટર્મ ઇન્શ્યોરન્સ પ્લાન માટે ચૂકવેલા પ્રીમિયમ પર આવકવેરા ધારા હેઠળ કરકપાતનો લાભ પણ મળી શકે છે, અને તમારા પરિવારને મળતી રકમ સામાન્ય રીતે કરમુક્ત હોય છે, જે શરતોને આધીન છે. નાણાકીય વર્ષ 2025-26 અને તે પછીના સમય માટે ભારતનું કરમાળખું બદલાઈ રહ્યું હોવાથી, પસંદ કરેલી કરવ્યવસ્થા મુજબ ચોક્કસ કલમો, મર્યાદાઓ અને જોગવાઈઓ બદલાઈ શકે છે. આ બાબત યાદશક્તિના આધારે માની લેવા જેવી નથી. ખરીદતાં પહેલાં લાયક કર સલાહકાર સાથે એક ઝડપી ચકાસણી કરી લેવાથી ખરેખર શું લાગુ પડે છે તેની ખાતરી થઈ જાય છે.
અલગ-અલગ ટર્મ ઇન્શ્યોરન્સ કેલ્ક્યુલેટર અલગ-અલગ કવર રકમ સૂચવી શકે છે, કારણ કે તે અલગ ઇનપુટ અને ગણતરીની પદ્ધતિઓ વાપરે છે. યોગ્ય રસ્તો એ છે કે સાચી વિગતો આપો અને દર્શાવેલા કવરને શરૂઆતના બિંદુ તરીકે જુઓ, અંતિમ જવાબ તરીકે નહીં.
