27 September, 2026 03:40 PM IST | Mumbai | Gujarati Mid-day Online Correspondent
દાઉદ ઈબ્રાહીમ
ક્રાઈમ રાઈટર વિવેક અગ્રવાલે 1993ના મુંબઈ બૉમ્બ વિસ્ફોટો અંગે અનેક દાવા કર્યા છે. ANIના પોડકાસ્ટ પર વાત કરતા, તેમણે દાઉદ ઈબ્રાહિમ, છોટા રાજન, ISI અને મુંબઈના અંડરવર્લ્ડ સાથે સંકળાયેલી ઘટનાઓ વિશે ચર્ચા કરી હતી. તેમણે મહારાષ્ટ્રના ભૂતપૂર્વ DGP અને મુંબઈ પોલીસ કમિશનર ડી. શિવાનંદન દ્વારા કરવામાં આવેલા દાવાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો.
વિવેક અગ્રવાલના જણાવ્યા અનુસાર, ડી. શિવાનંદને દાવો કર્યો હતો કે 1992માં અયોધ્યામાં બાબરી મસ્જિદના ધ્વંસ બાદ, કેટલીક મુસ્લિમ મહિલાઓએ દાઉદ ઈબ્રાહિમને બંગડીઓ મોકલી હતી. આનાથી નારાજ થઈને દાઉદે મુંબઈ બૉમ્બ વિસ્ફોટોનું કાવતરું ઘડવાનું શરૂ કર્યું હતું. અગ્રવાલે જણાવ્યું હતું કે મુંબઈ વિસ્ફોટોના આયોજન દરમિયાન, દાઉદના સાથીદારો - એજાઝ પઠાણ અને છોટા રાજનને - દાઉદ અને ISI વચ્ચેની બેઠકોથી દૂર રાખવામાં આવ્યા હતા. તેમણે સમજાવ્યું કે જે વ્યક્તિઓ દારૂનું સેવન કરતા હતા તેમને આ બેઠકોમાંથી બાકાત રાખવામાં આવ્યા હતા કારણ કે એવી આશંકા હતી કે તેઓ ગુપ્ત માહિતી લીક કરી શકે છે.
વિવેક અગ્રવાલે દાઉદ ઈબ્રાહિમ અને મુંબઈ વચ્ચેના સંબંધો વિશે પણ ચર્ચા કરી હતી. તેમણે નોંધ્યું હતું કે વિસ્ફોટો પછી, દાઉદને શહેરમાં થયેલા વિસ્ફોટોની ભયાનકતા અને વ્યાપનો અહેસાસ થયો હતો. અગ્રવાલના મતે, દાઉદ મુંબઈ સાથે ભાવનાત્મક લગાવ ધરાવતો હતો. તેમણે ઉલ્લેખ કર્યો હતો કે વરિષ્ઠ વકીલ રામ જેઠમલાનીએ દાઉદને મુંબઈ પાછા લાવવાના પ્રયાસો કર્યા હતા. અગ્રવાલના જણાવ્યા અનુસાર, દાઉદે સરકાર સમક્ષ ત્રણ શરતો મૂકી હતી: મૃત્યુદંડમાંથી મુક્તિ, જેલને બદલે બંગલામાં નજરકેદ (હાઉસ અરેસ્ટ), અને પરત ફર્યા બાદ તેની સામેની કાનૂની કાર્યવાહી અંગેની ચોક્કસ શરતો. અગ્રવાલે દાવો કર્યો હતો કે સરકારે આ શરતો સ્વીકારી ન હતી.
અગ્રવાલે માહિમમાં ટાઈગર મેમનના ઘરની બહાર પાર્ક કરેલા સ્કૂટરમાં થયેલા વિસ્ફોટનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમના જણાવ્યા અનુસાર, ઘટના બાદ માહિમ પોલીસ સ્ટેશનના એક કોન્સ્ટેબલને ઘટનાસ્થળે મોકલવામાં આવ્યા હતા. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે સ્કૂટરમાં IED (આઈઈડી) મૂકવામાં આવ્યું હતું, પરંતુ આ બાબતની યોગ્ય તપાસ કરવામાં આવી ન હતી. અગ્રવાલે જણાવ્યું હતું કે જો તે ઘટનાની યોગ્ય તપાસ થઈ હોત, તો 1993ના મુંબઈ બૉમ્બ વિસ્ફોટો પાછળનું કાવતરું ઘણું વહેલું ખુલ્લું પડી શક્યું હોત. તેમણે વધુમાં આક્ષેપ કર્યો હતો કે ચાંદીના જથ્થાની આડમાં મુંબઈમાં RDX લાવવામાં આવ્યું હતું અને આ અંગે કેટલાક અધિકારીઓએ લાંચ લીધી હતી. અગ્રવાલના જણાવ્યા અનુસાર, એલ.ડી. અરોરા નામના એક પ્રમાણિક અધિકારીને આ અંગે માહિતી મળી હતી. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે પરિણામે `ડી-કંપની`એ તેમને નિશાન બનાવવાનું શરૂ કર્યું હતું. વિવેક અગ્રવાલે ANIના એક પોડકાસ્ટ દરમિયાન આ દાવા કર્યા હતા.