12 June, 2026 03:15 PM IST | Islamabad | Gujarati Mid-day Online Correspondent
પ્રતીકાત્મક ફાઇલ તસવીર
સ્ટૉકહોમ ઇન્ટરનેશનલ પીસ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ (SIPRI) ના તાજેતરના અહેવાલ પછી, પાકિસ્તાને ભારતની વધતી જતી વ્યૂહાત્મક અને પરમાણુ ક્ષમતાઓ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. વૈશ્વિક શસ્ત્રો, ખાસ કરીને પરમાણુ શસ્ત્રોનું નિરીક્ષણ કરતી આ SIPRIના અહેવાલમાં ભારતની પરમાણુ નીતિ અને લશ્કરી તૈયારીઓ સંબંધિત ઘણા મુખ્ય મુદ્દાઓ પર પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો હતો.
રિપોર્ટ અનુસાર, પહેલીવાર, ભારતે તેના કેટલાક પરમાણુ શસ્ત્રોને ફક્ત અનામત ભંડારમાં રાખવાને બદલે ઑપરેશનલ મોડમાં તહેનાત કર્યા છે. આ ખુલાસા પછી, પાકિસ્તાન સરકાર અને તેના વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું છે કે તેઓ ભારતની વ્યૂહાત્મક ક્ષમતાઓ પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યા છે. પાકિસ્તાને જાહેરમાં સ્વીકાર્યું છે કે ભારતની પરમાણુ ક્ષમતા અને લશ્કરી તાકાત આંતરરાષ્ટ્રીય અંદાજો કરતાં વધુ વ્યાપક અને અસરકારક હોઈ શકે છે. પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રાલયે ગુરુવારે જણાવ્યું હતું કે તે ભારતની ઝડપથી વધતી વ્યૂહાત્મક ક્ષમતાઓ અને વિકસિત થતી પરમાણુ નીતિ પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યું છે. મંત્રાલયે ખાસ કરીને ભારતની મિસાઇલ સિસ્ટમોના ‘કેનિસ્ટરાઇઝેશન’ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. ટૅકનોલૉજીમાં મિસાઇલોની અંદર પરમાણુ શસ્ત્રો પહેલાથી જ સીલ કરવાનો સમાવેશ થાય છે, જે યુદ્ધ સમયના સંજોગોમાં ઝડપથી લૉન્ચ કરવાની મંજૂરી આપે છે.
અહેવાલ મુજબ, ભારત પાસે હાલમાં 190 પરમાણુ શસ્ત્રો છે. આમાંથી 12 શસ્ત્રો કાર્યરત રીતે તહેનાત હોવાનું જાણવા મળે છે. આ પહેલી વાર છે જ્યારે કોઈ વૈશ્વિક સુરક્ષા એજન્સીએ ભારતના પરમાણુ શસ્ત્રોને ફક્ત અનામત રાખવાને બદલે સક્રિય રીતે તહેનાત હોવાનું રેકોર્ડ કર્યું છે. પાકિસ્તાન ભારતના પરમાણુ-સક્ષમ સબમરીન કાફલાના વિસ્તરણ અને લાંબા અંતરની ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ (ICBM) સિસ્ટમના વિકાસને તેની સુરક્ષા માટે મહત્ત્વપૂર્ણ ખતરા તરીકે જુએ છે. અહેવાલમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે ભારતે જમીન, સમુદ્ર અને હવાથી પરમાણુ હુમલા કરવાની ક્ષમતા વિકસાવી છે, જેનાથી તેની વ્યૂહાત્મક ક્ષમતાઓ વધુ પરિપક્વ અને સુરક્ષિત બની છે.
પાકિસ્તાન માને છે કે ભારતની વધતી જતી લશ્કરી અને પરમાણુ શક્તિએ કટોકટીની સ્થિતિમાં તેની પોતાની ‘ઓપરેશનલ તૈયારી’ અથવા યુદ્ધ-તૈયારી ક્ષમતાઓમાં નોંધપાત્ર વધારો કર્યો છે. આ પૃષ્ઠભૂમિ સામે, પાકિસ્તાને આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાયને ભારતને અત્યાધુનિક સુરક્ષા તકનીક અને આધુનિક શસ્ત્રોનો પુરવઠો રોકવાનો વિચાર કરવા વિનંતી કરી છે. પાકિસ્તાને જણાવ્યું છે કે વૈશ્વિક શક્તિઓએ ભારતની વધતી જતી લશ્કરી ક્ષમતાઓ અને અદ્યતન સંરક્ષણ તકનીકો પર ધ્યાન આપવું જોઈએ, કારણ કે આ દક્ષિણ એશિયામાં વ્યૂહાત્મક સંતુલનને અસર કરી શકે છે.
