30 March, 2026 09:20 PM IST | New Delhi | Gujarati Mid-day Online Correspondent
પ્રતીકાત્મક તસવીર (સૌજન્ય: મિડ-ડે)
ઈરાન, અમેરિકા અને ઇઝરાયલ વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધ સંઘર્ષની અસર હવે ઘણા દેશો પર થવા લાગી છે. તેલ અને ગૅસના પુરવઠામાં થયેલા ઘટાડાને કારણે ઘણા એશિયન દેશોમાં ઇંધણ સંકટ નિર્માણ થયું છે. ઘણા દેશોમાં, પરિસ્થિતિ COVID-19 રોગચાળા દરમિયાન જોવા મળેલા લોકડાઉન જેવી થઈ છે. સરકારો ઇંધણ બચાવવા અને સ્થિરતા પુનઃસ્થાપિત કરવા માટે કેટલાક પગલાં લઈ રહી છે. પરિણામે, ફિલિપાઇન્સ જેવા દેશોએ હવે રાષ્ટ્રીય ઉર્જા કટોકટી જાહેર કરી છે.
ઈરાન સાથેના સંઘર્ષને કારણે ઘણા એશિયન દેશોમાં ઇંધણની અછત સર્જાઈ છે. ભારતના પાડોશી દેશ, પાકિસ્તાનમાં, ‘સ્માર્ટ લોકડાઉન’ પહેલાથી જ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે. આ સાથે હવે ફિલિપાઇન્સમાં રાષ્ટ્રીય ઉર્જા કટોકટી જાહેર કરવામાં આવી છે. આ પગલાને ફિલિપાઇન્સમાં અત્યાર સુધી લેવામાં આવેલા સૌથી કડક પગલા તરીકે વર્ણવવામાં આવી રહ્યું છે. આ રાષ્ટ્રીય ઉર્જા કટોકટી જાહેર કરતી વખતે, રાષ્ટ્રપતિ ફર્ડિનાન્ડ માર્કોસ જુનિયરે ઇંધણ કટોકટીની ગંભીરતા અંગે જાહેર ચેતવણી આપી. અહેવાલો અનુસાર, ફિલિપાઇન્સમાં હાલમાં ફક્ત 40 થી 45 દિવસ માટે પૂરતો ઇંધણ ભંડાર છે. અહીં કામના કલાકો ઘટાડવા અને મુસાફરી પર પ્રતિબંધો લાદવા જેવા પગલાં અમલમાં મૂકવામાં આવ્યા છે. વધુમાં, ખોરાક, બળતણ અને દવાઓ સહિત આવશ્યક ચીજવસ્તુઓના પુરવઠાને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી રહી છે.
પાકિસ્તાનમાં પરિસ્થિતિ સતત બગડી રહી છે. વડા પ્રધાન શેહબાઝ શરીફ બળતણ બચાવવાના પ્રયાસમાં સપ્તાહના અંતે (શનિવાર-રવિવાર) ‘સ્માર્ટ લોકડાઉન’ લાગુ કરવાનું વિચારી રહ્યા છે. આ સ્માર્ટ લોકડાઉન માળખામાં ‘વર્ક ફ્રોમ હોમ’ નીતિઓ અપનાવવા, શાળાઓ બંધ કરવા અને મુસાફરી પર પ્રતિબંધો લાદવા જેવા પગલાં સામેલ છે.
દક્ષિણ કોરિયાએ નાગરિકોને તેમના ઉર્જા વપરાશ ઘટાડવા વિનંતી કરતી જનજાગૃતિ ઝુંબેશ શરૂ કરી છે. સરકારે કડક માર્ગદર્શિકા જારી કરી છે, જેમાં વીજળીનો વપરાશ ઘટાડવો, રાત્રે ઇલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણો ચાર્જ કરવામાં વિતાવેલો સમય મર્યાદિત કરવો અને ટૂંકા અંતરની મુસાફરી માટે સાયકલ અને જાહેર પરિવહનનો ઉપયોગ પ્રોત્સાહન આપવાનો સમાવેશ થાય છે.
વિયેતનામના ઉડ્ડયન ક્ષેત્ર પર કટોકટી આવી છે. વિયેતનામ એરલાઇન્સે સ્થાનિક રૂટ પર ફ્લાઇટ્સ સ્થગિત કરવાની જાહેરાત કરી છે. જેટ ઇંધણના વધતા ભાવ અને પુરવઠાની અછતને કારણે, વિયેતનામ દર અઠવાડિયે અસંખ્ય ફ્લાઇટ્સ રદ કરી રહ્યું છે.
થાઇલૅન્ડમાં, સરકારે ઉર્જા બચાવવા માટે ઘણા કડક નિયમો લાગુ કર્યા છે. ઑફિસોને હવે `વર્ક ફ્રોમ હોમ’ નીતિ અપનાવવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. વધુમાં, ઍર કન્ડીશનીંગ સિસ્ટમનું નિયમન કરવામાં આવી રહ્યું છે. ઇંધણના વપરાશને રોકવા માટે, સરકારે આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરી પર પણ પ્રતિબંધો લાદ્યા છે.
શ્રીલંકાએ ચાર દિવસના કાર્ય સપ્તાહનો અમલ કર્યો છે. ઇંધણનો વપરાશ ઘટાડવા માટે, બુધવારે રજા જાહેર કરવામાં આવી છે. આ પગલાથી ઇંધણના વપરાશમાં 25 ટકા સુધીનો ઘટાડો થવાની ધારણા છે. ચાર દિવસના કાર્ય સપ્તાહમાં પરિવર્તનનો હેતુ આ કટોકટીના સમયગાળા દરમિયાન જનતાને થોડી રાહત આપવાનો છે.
જોકે ભારતે હજી સુધી તાત્કાલિક લોકડાઉન લાદવા જેવા કડક પગલાં લીધા નથી, પરંતુ ચાલી રહેલા યુદ્ધની અસર દેશભરમાં સ્પષ્ટપણે દેખાઈ રહી છે. પેટ્રોલ પંપ પર લાંબી કતારો અને ઘટતો રૂપિયા આ વધતા દબાણના સૂચક તરીકે સેવા આપે છે. જોકે, ભારતમાં હાલમાં 60 દિવસ માટે પૂરતો ઇંધણ અનામત છે, તેથી નજીકના ભવિષ્યમાં લોકડાઉન જેવી પરિસ્થિતિ ઊભી થવાની સંભાવના ઓછી છે.