જ્યારે સચિનદાએ દીકરા પંચમ સાથે મળીને સંગીત આપવાની ના પાડી

એક સમય એવો હોય છે જ્યારે પુત્ર અભિમાન લેતો હોય કે તે એક સફળ પિતાનું સંતાન છે.

sd

વો જબ યાદ આએ - રજની મહેતા

એક સમય એવો હોય છે જ્યારે પુત્ર અભિમાન લેતો હોય કે તે એક સફળ પિતાનું સંતાન છે. પરંતુ સમય જતાં પિતા એ પરિસ્થિતિના ઇન્તેજારમાં હોય છે કે આવું જ કંઈક પોતાની સાથે બને. પિતાને જ્યારે પોતાના અસ્તિત્વનો એહસાસ પુત્રની સિદ્ધિઓથી થાય ત્યારે તેને પોતાનું જીવવું સાર્થક થતું લાગે છે.

આવી જ એક ઘટનાની વાત કરતાં પંચમ કહે છે...

એક કિસ્સો મને યાદ આવે છે. હું ‘આરાધના’ પછીના દિવસોની વાત કરું છું. મારી એક ફિલ્મ આવી હતી ‘કટી પતંગ’. એનાં ગીતો ખૂબ લોકપ્રિય થયાં હતાં. જોકે બાબા કદી મારી તારીફ નહોતા કરતા. હંમેશાં મને કહેતા, ઔર અચ્છા હોના ચાહિએ. કોઈ વાર મને ઓછું આવી જતું કે બાબા કદી મારાં વખાણ કેમ નથી કરતા?

એક દિવસ આવીને મને કહે, ‘આજ મૈં બહુત ખુશ હૂં.’ બાબા દરરોજ મૉર્નિંગ-વૉક કરવા જુહુ બીચ જતા હતા. મેં તેમને આટલા ખુશ કદી જોયા નહોતા. મેં પૂછ્યું, ‘શું થયું?’ જવાબ મળ્યો, ‘આજ તો કમાલ હો ગયા. મૈં વૉક પે જાતા હૂં સુબહ છ બજે. તો જુહુ બીચ પર લોગ પીછે પડ જાતે હૈં... બર્મનદા, પ્લીઝ સાઇન દીજિએ, ઑટોગ્રાફ દીજિએ. ‘દેખો, એસ. ડી. બર્મન જા રહા હૈ’ ઐસા કહતે હૈં. આજ પહલી દફા એક બાત સુની.’

મેં આતુરતાથી પ્રશ્ન કર્યો, ‘શું સાંભળ્યું?’

તો કહે, ‘યે દેખો આર. ડી. બર્મન કા પિતાજી જા રહા હૈ.’

આટલું કહેતાં તેમના ચહેરા પર આત્મસંતોષ અને ખુશીનો જે ભાવ હતો એ આજ સુધી હું ભૂલ્યો નથી. મારા જીવનની આ એક યાદગાર ક્ષણ હતી.

પંચમનાં માતાશ્રી મીરાદેવી અમૃત બઝાર પત્રિકામાં એક ઇન્ટરવ્યુમાં આ જ વાત કરતાં કહે છે, ‘એક દિવસ સચિનદા ખુશ થતા ઘેર આવ્યા. મને કહે, આ તારો પંચમ તો બહુ ફેમસ થઈ ગયો છે, આજકાલ કેવું સંગીત બનાવે છે? એના જવાબમાં મેં તેમના હાથમાં ‘અમર પ્રેમ’ની ન્ભ્ રેકૉર્ડ આપી.’

સ્વાભાવિક છે કે સચિનદા એ રેકૉર્ડ સાંભળીને સમજી ગયા હશે કે હવે શા માટે લોકો તેમને પંચમના પિતા તરીકે ઓળખે છે. ‘ચિનગારી કોઈ ભડકે તો સાવન ઉસે બુઝાએ’, ‘કુછ તો લોગ કહેંગે, લોગોં કા કામ હૈ કહના’ અને ‘બડા નટખટ હૈ યે કિસન કન્હૈયા, ક્યા કરે જશોદા મૈયા’ અને બીજાં ગીતો સાંભળતાં ૬૫ વર્ષના સચિનદાને એ વાતની પ્રતીતિ થઈ હશે કે પુત્ર તેમનું નામ રોશન કરશે. પાંચ વર્ષની ઉંમરથી સંગીતના પાઠ શીખતા એક શિષ્ય પાસેથી આનાથી વધારે સારી બીજી ગુરુદક્ષિણા કઈ હોઈ શકે?

‘અમર પ્રેમ’નાં ગીતોએ સચિનદાને એક બીજો સધિયારો આપ્યો કે પંચમે તેમના પડછાયામાંથી બહાર આવીને પોતાની એક અલગ ઓળખ બનાવી છે. જોકે સંગીતની દુનિયાના વાંકદેખા લોકોએ એવી વાત ફેલાવી કે ‘અમર પ્રેમ’નાં ગીતો માટે પંચમે સચિનદાની મદદ લીધી છે. પિતા-પુત્રને આ વાતની કોઈ અસર નહોતી. હકીકત તો એ હતી કે સચિનદા પહેલેથી ઇચ્છતા હતા કે પંચમ  કેવળ વેસ્ટર્ન મ્યુઝિક નહીં પણ ભારતીય સંગીત આધારિત ઉત્તમ ધૂનો બનાવે.

આ જ કારણોસર સચિનદાએ ફિલ્મ ‘હરે રામ હરે કૃષ્ણ’ માટે દેવ આનંદની વાત માની નહીં. બન્યું એવું કે ત્યાં સુધી નવકેતનની મોટા ભાગની ફિલ્મો માટે સચિનદા જ સંગીત આપતા. ‘હરે રામ હરે કૃષ્ણ’ માટે દેવ આનંદની ઇચ્છા હતી કે એક મૉડર્ન સબ્જેક્ટવાળી આ ફિલ્મ માટે પંચમ સંગીત આપે, પણ સચિનદાને ના કેમ પાડવી? એટલે તેમણે વચલો રસ્તો કાઢ્યો. સચિનદા ટ્રેડિશનલ ધૂન છે એ બનાવે અને વેસ્ટર્ન સ્ટાઇલની ધૂન પંચમ બનાવે.

સચિનદાને આ વાત માન્ય નહોતી. તેમણે દેવ આનંદને સમજાવ્યું કે ‘મારી અને પંચમની એક અલગ મ્યુઝિકલ આઇડેન્ટિટી છે, એની ભેળસેળ કરવી યોગ્ય નથી. પંચમને મેં બન્ને પ્રકારના સંગીતની તાલીમ આપી છે એટલે આ પ્રોજેક્ટ તે એકલા હાથે પૂરો કરવા સક્ષમ છે. એ ઉપરાંત અમારી કારર્કિદીના આ તબક્કે અમે બન્ને સાથે આવીએ એનાથી અમને  બન્નેને કોઈ ફાયદો નહીં થાય.’

Comments (0)Add Comment

Write comment
quote
bold
italicize
underline
strike
url
image
quote
quote
smile
wink
laugh
grin
angry
sad
shocked
cool
tongue
kiss
cry
smaller | bigger

security code
Write the displayed characters


busy
This website uses cookie or similar technologies, to enhance your browsing experience and provide personalised recommendations. By continuing to use our website, you agree to our Privacy Policy and Cookie Policy. OK